Een groep waarbij dit allemaal ook sterk opgaat is de groep van werkers in de kerk: pastores, predikanten en voorgangers. Tegelijk is dit een groep die niet altijd al optimaal ondersteund wordt door middel van coaching. Op de pagina ‘Pastor&coaching’ kun je meer lezen. De komende tijd zal deze pagina verder ingevuld worden. Aanleiding om vandaag online te gaan is de flyer met informatie die beschikbaar is gekomen vandaag. Hij is te downloaden: Flyer april 2011.

Doel hiervan is om nadrukkelijker deze coaching onder de aandacht te brengen. Maar ook meer dan dat: in het verlengde van persoonlijke coaching van één op één, kun je de komende maanden meer activiteiten verwachten. Daarbij kun je denken aan aanbod voor groepen. Vragen, ideeën en wensen zijn van harte welkom. Kik hier om naar de pagina te gaan over Pastor&coaching

Confido Coaching was opdrachtgever. Op dit moment ben ik bezig in gesprekken met predikanten verder in deze thematiek te komen. Wat zoeken predikanten? Als leidinggevende hebben ze herkenbare coachvragen. Tegelijk: wat is specifiek voor hun werk en context? Waar liggen behoeften en waar ervaren predikanten knelpunten in hun functioneren. Bedenk dat juist predikanten ook mensen willen inspireren, mensen willen helpen te zoeken, zichzelf en elkaar ontwikkelen. Dat vraagt dus veel van de persoon van de predikant (of pastor) zelf. Is er tijd voor jezelf, je zaag te scherpen, met andere ogen te kijken naar je werk, je dromen, je visie, je onzekerheid, of…?

Dit thema zal nog zeker terugkomen bij Confido, net als de coaching van teams in kerk, klooster, parochie: inspirerende geloofsgemeenschappen in de context van deze tijd. Over leiderschap, inspiratie, identiteit, visie en doelgericht samen vorm geven aan dat waar je in gelooft. Meer dan de moeite waard om vormen van begeleiding, coaching en training bij te betrekken. Voor meer informatie: info@confidocoaching.nl.

Het onderzoek vanuit de CHE schetst een aantal van die ontwikkelingen en doet vervolgens een onderzoek onder 270 predikanten uit 5 denomitaties. De geënqueteerden kwamen uit een cirkel van ongeveer 30 kilometer rond Amsterdam. Ik mocht zelf als opdrachtgever optreden, wat ook de aanleiding was om het onderzoek rond Amsterdam te laten plaatsvinden. Een paar uitkomsten. 1/3 van de predikanten heeft behoefte aan coaching of heeft al coaching. Dat houdt in dat 2/3 dat niet zo nodig hoeft. De top 3 van redenen daarvoor zijn: 1. geen tijd of prioriteit, 2. geen geld, 3. geen goede begeleiding in de omgeving bekend.

Opvallend is dat ook coaches zijn geïnterviewd die zelf predikanten begeleiden. Zij geven een iets ander beeld en geven aan dat een van de drempels voor coaching angst en kwetsbaarheid is. Ook zien zij onwetendheid en de roeping van predikanten als drempels. Dat zou inhouden dat geloofsargumenten predikanten zouden weerhouden een coach in te schakelen en dat er nog onbekendheid is met wat coaching inhoud en wat het kan betekenen voor je professionele en persoonlijke ontwikkeling.

Maar eenmaal in de stoel bij de coach zijn er voor degenen die wel ervaring hebben of er voor open staan ook een paar toppers qua thematiek. Zelforganisatie staat op de eerste plaats, wat past bij deze groep mensen die vaak vrij solistisch z’n leidinggevende functie in de context van een ‘vrijwilligersorganisatie’ moet vormgeven. Ook in die lijn passend lees ik dat de verwachtingen van kerkmensen en omgaan met kritiek hoog scoren.

Alle predikanten die coaching hebben of hadden, geven aan hiermee geholpen te zijn in de uitoefening van hun werk. Groei, zelfreflectie en bewustwording scoren dan vooral om aan te duiden wat er met hen gebeurd is dankzij het coachproces.

Het onderzoek dat op 17 juni gepresenteerd wordt is vanaf dan ook verkrijgbaar voor wie geïnteresseerd is. Ik ben bijzonder blij dat de onderzoekers Gerwin Wallet en Lennard Pors, hier een stuk degelijk onderzoek neerleggen. Het biedt aanknopingspunten, het roept vragen op voor nadere bezinning en schetst intussen een beeld van deze specifieke groep.
Zelf ben ik momenteel bezig de winst uit dit onderzoek in te zetten voor wat ik zelf als coach kan betekenen. In dat kader kun je op dit blog later meer verwachten. Mijn eigen ervaring in 9 jaar predikantschap hoop ik zo ook vruchtbaar te maken in mijn huidige coachpraktijk. Ik zie in deze groep mensen een bijzondere groep die me na aan het hart ligt, waar leiderschap en spiritualiteit steeds belangrijker thema’s voor zijn geworden. Coaching is dan een middel dat meer is dan crisismanagement. Het is net al bij anderen in leidingevende posities een geweldig mooie en diepgaande manier om te werken aan het belangrijkste instrumentarium dat je in huis hebt: jezelf. In mijn ogen gaat het dan over identiteit en spirituatiteit. Inzicht in die diepere vragen en je eigen persoonlijkheid hebben zowel te maken met geestelijk leven als met professioneel goed functioneren. Maar later meer hierover!

Predikanten die vrijblijvend in gesprek willen zijn van harte welkom om contact op te nemen: info@confidocoaching.nl. Of zie de contactgegevens hiernaast.

Ik heb het over de bordspelversie van de Kernkwadranten. Voor een aantal mensen bekend, voor heel veel nog niet echt. En ik merk dat het werken ermee toch elke keer weer nieuwe dingen oplevert. Voordat ik iets uitleg over hoe het in elkaar zit eerst even waar het mij om gaat. Daniel Ofman kwam hier in 1992 mee in zijn boek Bezieling en Kwaliteit in Organisaties. Een aantal jaren geleden maakte ik er zelf mee kennis tijdens coachsessies en ik vond het destijds confronterend en een eyeopener. En nu ik zelf aan het coachen ben merk ik dat nog steeds… Wat is het dan vooral?

Ik denk dit: iedereen loopt tegen frustraties op, twijfels, conflicten en nare eigenschappen. En de makkelijkste manier is het om er gewoon een eind van te balen en er tegen in het verweer te gaan. Voor je het weet suddert het onderhuids: de collega die dominant doet, of de stugheid van de leidinggevende. Noem maar op, genoeg te melden als je om je heen kijkt: perfectionisme, nonchalance, drammerigheid of wat dan ook.
Alleen hier al voor is het bezig gaan met Kernkwadranten zeer nuttig en inzichtgevend. In plaats van een ‘tegenover’ of zelfs je ingraven of afsluiten ga je veel meer samenhang zien tussen dat ene iets waar je tegenaanloopt en de andere kant van het verhaal. Ofman heeft de wereld gediend door een kloppend model te bieden van vier elementen die altijd samenhangen. Vandaar de naam kwadrant.

Grote voordeel in mijn ogen is dat je niet heel ingewikkeld hoeft te filosoferen over vanalles, geen vage verhalen voordat je resultaat kunt zien. Het kwadrant dwingt je om te zoeken naar het geheel van die vier elementen. Altijd is er een samenhang van negatieve elementen en positieve. Waarom ik hier belang aan hecht is onder andere de ervaring hoezeer dit je haalt uit de sfeer van ‘goed en fout’. Als je kijkt naar iemand die drammerig overkomt kun je je ook afvragen wat de kwaliteit achter deze vervorming is. Dat is lastiger vaak, maar door het model wordt je geholpen het uit te zoeken en ook vrij snel te ontdekken. Ik denk dat sommige lange en moeizame gesprekken kortgesloten kunnen worden als dit model gebruikt zou worden. Gevolg is dat je ineens anders naar de situatie kijkt: vanuit kwaliteit. Iets positiefs. Blijft staan dat er dat negatieve is. Geen nood: het wordt niet vergoeilijkt, wel wordt het ingekaderd door andere elementen.

Kort gezegd zijn er in het model vier elementen: kwaliteit – valkuil – uitdaging – allergie. Voor wie dit te theoretisch is: maak een afspraak en probeer het uit… Voor wie nog niet afgehaakt is: wie kent het gevoel niet dat je wel die valkuil kan benoemen bij jezelf of een ander, maar niet zou weten wat je er dan mee moet? In dit model wordt je geholpen door te gaan naar de uitdaging. Door hulpvragen kun je die vinden en dat kost geen uren. Als je die uitdaging weer te ver uitvergroot kom je in iets terecht waar je op hetzelfde moment een afkeer voor voelt: je allergie. Kortom: te veel van het goede brengt je uiteindelijk in dat wat je verafschuwt. Vaak een inzichtgevend moment om oog in oog te staan met je eigen allergie…

Ik merk dat er behoefte is aan het zoeken van je kwaliteiten. Ik heb dat zelf ook en herken het in gesprekken met anderen. Volgens mij hangt dat samen met de hoge druk waar we vaak in leven en moeten presteren. Wie ben ik dan zelf nog, en wat zijn mijn kwaliteiten? Wat kan ik goed, wat is echt mijn stukje in dat complexe geheel? Een oproepje vandaag op twitter leverde direct een aantal reacties op voor een kennismakingssessie met het Kernkwadrant. Hierboven heb ik de relatie met de ander benadrukt. Eigenlijk sla ik dan een stap over: jezelf.

Het eerste wat denken vanuit kernkwaliteiten je biedt is meer zicht op jezelf. En vanuit dat vertrekpunt vallen vaak een aantal dingen op z’n plaats. Je ontdekt wat jouw eigen uitdagingen zijn. Iemand met de kwaliteit souplesse kan ontdekken dat ordening z’n uitdaging is. Doet’ ie dat, dan zul je weinig last meer hebben van je valkuil: grenzeloosheid. Maar je zult ook stabieler zijn ten opzichte van dat wat je zo verafschuwt: rigiditeit. Het is nu te kort om dat uit te werken. Maar het leuke is: doe je dit samen in een gesprek, dan is er vaak vrij snel herkenning. Daaruit blijkt dat dit niet een vage theorie is, maar praktisch werkt en gewoon goed de werkelijkheid weet te benoemen. En met zo’n kwadrant heb je een geweldige basis om door te praten over het verhaal erachter. Maar ook om er gewoon mee te gaan experimenteren. Probeer het uit en merk wat er gebeurt.

Ik ben overtuigd van dit werkmodel. Ook omdat je het uiteindelijk zelf thuis kunt doen als je het eenmaal kent. En misschien ook wel omdat het helpt om af te leren in de kramp te schieten bij frustraties en falen. De kracht ligt hier dat je in de spiegel gaat leren kijken van je eigen kwaliteiten. Zeker voor mensen die kritisch zijn naar zichzelf of ten diepste onzeker is dat misschien wel de grootste stap naar een andere manier van werken.

Misschien is het wel bevrijdend om het spel van het leven meer te leren spelen. Een spel waarin veel te winnen valt als je het speelt vanuit je eigen kwaliteiten. Gericht leren kijken naar wat er is, wie je zelf bent en hoe jouw kwaliteiten in relatie staan tot zwaktes en tot de eigenschappen van anderen. Die chemie meer zien en daarin leren schakelen: dat kan het opleveren. Ik laat het spel nog even liggen tot morgen… En ga de komende tijd samen met anderen kijken wat dit je biedt.

Zie ook:
www.corequality.nl
Bezieling en Kwaliteit in Organisaties, Daniel Ofman, 1992/2006.
Hé, ik daar!, Daniel Ofman, 2007.

Waar Keilman in gelooft is in duurzaamheid en dienstbaarheid. Hij kent de ego’s die in het zakenleven een rol spelen, maar koppelt dat aan de korte termijn winst. Geen onbekende woorden sinds de economische crisis. Op de lange termijn mis je volgens hem dan de zingeving. De toekomst is voor de spirituele ondernemer, die vanuit een dienende rol invulling geeft aan het zaken doen.

Wat de vlotte Keilman neerzet wordt ook vanuit een andere hoek intussen steeds sterker voor het voetlicht gehaald. Het is de intussen 83 jarige Paul de Blot. Op zijn 79ste nog gepromoveerd en sinds 2006 bekleed hij de leerstoel voor Business Spiritualiteit in Nyenrode. Niet bepaald een plek voor zweverigheid. Dat is ook wel iets dat deze man verbindt met Henk Keilman. Beide staan midden in het (zaken)leven. En ook Paul de Blot heeft het over dienstbaarheid. Als ik kijk naar een interview van de Ikon met hem raak ik onder de indruk van deze oude en wijze man. Hij heeft veel van het leven gezien, inclusief de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog. In het kamp is hij bijna overleden. Hij werd Jezuïet na de oorlog om op Hiroshima te kunnen helpen bij de nood na de atoombom.

De vlotte zakenman en de oude wijze nestor, ze hebben het allebei over spiritualiteit en dan met het oog op de publieke sector en vooral het zakenleven. Dat boeit mij, omdat juist in de coaching het altijd loont om door te vragen naar de diepere drijfveren. Dan kom je uit bij je inspiratie of anders gezegd je spirituele bronnen. Wat ik Paul de Blot dan hoor zeggen is: het gaat ten diepste om menselijkheid en om dienstbaar te zijn aan de ander, aan jezelf. En dan kun je leven in dankbaarheid. Dat zijn grote begrippen, maar vooral heeft dat impact als je dat wilt omzetten naar je eigen functioneren op je werk. Of als je dit laat doordringen tot de ziel van je bedrijf.

Spiritualiteit wordt hier in ieder geval ontdaan van het gevoel van zweverigheid en het idee dat het makkelijk is. Paul de Blot kan uit eigen ervaring vertellen hoezeer dit discipline vraagt. Elke dag reflecteert hij en neemt zijn dag door en wat hoofd- en bijzaken waren. Deze man begint dus bij zichzelf en dat is volgens mij ook precies wat spiritualiteit bewijst: geen theorie of trucje, maar iets van levensstijl, in het leven staan, een dieper bewustzijn en je bronnen kennen. Tijd nemen voor stilte en bezinning: wie ben ik en wat wil ik? Wat doet er werkelijk toe en wat minder of niet?

De komende tijd zul je me vaker zien bloggen over dit onderwerp. Op 31 oktober begint de zogenaamde Maand van de spiritualiteit. Voor mij een welkome aanleiding om als coach en als mens mezelf bezig te houden met dat thema in de context van mijn (net)werk. Business Spiritualiteit is in mijn ogen een elementair iets, zowel voor de business als voor de non-profit, alsook voor elk mens dat zichzelf wil blijven ontwikkelen.

Gaat spiritualiteit niet over religie? In zekere zin heeft geloven alles te maken met spiritualiteit, alhoewel gelovigen en religies niet altijd zulke geweldige voorbeelden zijn van een levende spiritualiteit. Boeiend detail is dat Henk Keilman bewust kiest voor Oosterse religie zoals boeddhisme en hindoeïsme. Volgens hem omdat ze daar open staan voor de wetenschappelijke visie op het universum en voor ontwikkeling van het individu. Hij mist dat bij het christelijk geloof. Dat is zijn perceptie waar ik nog graag eens een kop koffie met hem over zou drinken. Iemand als Paul de Blot put op zijn geheel eigen wijze wel uit de bron van christelijke spiritualiteit als Jezuïet (een richting binnen de Katholieke traditie). Zijn recente boek gaat over Ignatius van Loyola als crisismanager , geeft daar wel blijk van. Juist vanuit die inspiratie komt hij uit bij menselijkheid, vriendschap, liefde en dienstbaarheid. Zijn eigen leven getuigt voldoende van een continue ontwikkeling en bijscholing.

Zelf raak ik steeds meer overtuigd van de bijdrage die juist ook christelijke spiritualiteit kan bieden aan een seculiere omgeving. Ook zonder het direct over geloofsinhoud enzo te hebben kan blijken hoe diep waarden zijn die hier gevonden kunnen worden. In mijn werkruimte in Amsterdam Zuid hangt een kopie van de bekende ‘Schepping van Adam’ van Michelangelo, je weet wel met die vinger… Ik kocht het twee jaar geleden in het Vaticaan toen we op vakantie waren. Voor mij beeld het iets waardevols uit: de houding van Adam als eerste mens is er een van ontvankelijkheid. Aangeraakt door Gods vinger wordt hij een mens met een ziel. Leven ontvang je, elk mens. Je dat bewust worden maakt je menselijker.

Dat geschenk van leven, van een ziel, is zo groot dat er alle reden is veel te investeren in wie je zelf bent. En vervolgens betekenis te kunnen geven aan je omgeving. Ook in bedrijven en organisaties gaat het om mensen. En mensen kunnen niet zonder zingeving. Wie daar ruimte aan geeft haalt ruimer adem en biedt de ander iets dat verder gaat dan de winst, de groei en de targets van morgen. Spiritualiteit heeft juist alles te maken met dagelijks werken en leven en vooral met echt mens-zijn en bezieling.

Belangrijk dat anderen vertrouwen in je hebben. Belangrijker nog dat ik zelf in staat ben om anderen allereerst vertrouwen te geven. Dat vraagt inschattingsvermogen, maar ook de durf om werkelijk in contact te treden met de ander. En dat vraagt weer iets wat nog belangrijker is: zelfvertrouwen.

Mijn start na de zomervakantie is er een met veel ontmoetingen. Bekende contacten en daarnaast veel nieuwe gezichten. Snel merk ik of er een klik is, maar ik merk allereerst aan mezelf of het lukt echt verbinding te maken. Dat geeft onverwachte wendingen en soms lange ontmoetingen. Hoeveel mensen ontmoeten per week niet continu anderen binnen en buiten hun eigen afdeling, bedrijf en kring van relaties? Geen ontmoeting zonder vertrouwen, maar dat is geen statisch gegeven. Het is eerder iets dat elke ontmoeting energie verleent of remt. Wat uitdaagt om een stap verder te willen gaan of je doet concluderen dat hierbij vooralsnog moet blijven.

De ander willen veranderen mag een prestigieus doel zijn, ik ben zelf er meer en meer van overtuigt dat het een ongemerkte valkuil is. Dichterbij en effectiever is zelf in de spiegel te kijken, bijvoorbeeld in de spiegel van zelfvertrouwen. Is het vreemd als vergaderingen, meetings, ontmoetingen en telefoongesprekken een onbewuste last worden als je twijfelt aan jezelf? Hoeveel mensen, ook op leidinggevende posities worstelen innerlijk met een gebrek aan zelfvertrouwen?

Het is maandag. Een week ligt nog grotendeels voor me. Ik moet nodig aan een ontwerpplan gaan zitten voor een organisatie die een landelijk netwerk van coaching wil gaan inzetten. Samen met iemand anders verzamelen we de relevante gegevens om met een concept te komen dat effectief is. Nu al weet ik dat we te maken gaan krijgen met de factor vertrouwen. Als ik me voorstel hoe we locaal ontvangen zullen worden is dat het eerste wat ik voel. Uit ervaring weet ik dat er afweer is uit wantrouwen tegen vernieuwing en meer openheid naar buiten toe. Niet onbegrijpelijk. Waarom zou een bestuur mij straks vertrouwen als coach? Wie zit er op mij te wachten? Wil ik mijn opdrachtgever iets te bieden hebben, moet er behalve een goed plan, een visie zijn die basis biedt voor wederzijds vertrouwen.
In dit geval: is het mijn doel als coach de ander te helpen meer zichzelf te worden, om er beter op te worden? Of wil ik zelf vooral scoren? Goed moment om nu eerst bij me zelf op onderzoek uit te gaan: wat drijft mij? Waarom voel ik een passie voor dit probleem, voor deze organisatie?

Ik ben terug bij hoe ik kijk en hoe ik voel. Hier ga ik starten en ik heb er vertrouwen in, ook al weet ik dat dit geen gemakkelijke klus gaat worden.

Remmelt Meijer